ดนตรีบำบัด

  • อัญชลี ชุ่มบัวทอง และ ชษาพิมพ์ สัมมา

Abstract

ดนตรีบำบัดคือการดูแลด้านสุขภาพที่มีการใช้กิจกรรมทางดนตรี เช่น การฟังหรือเล่นดนตรี เพื่อบำบัดความเจ็บป่วย ฟื้นฟูสภาพร่างกาย พัฒนาด้านอารมณ์ และสติปัญญา หลังจากประเมินจุดแข็งและความต้องการของผู้ป่วยแต่ละราย ที่มีคุณสมบัติเหมาะสม จึงให้การรักษาด้วยดนตรีบำบัด วัตถุประสงค์ของการรักษาด้วยดนตรีบำบัดคือ ทำให้ผู้ป่วยผ่อนคลาย ทำให้สนุก และลืมความเจ็บปวดในช่วงขณะหนึ่ง สามารถใช้ดนตรีเพื่อการลดปวด ลดความวิตกกังวลและความเครียด และทำให้คุณภาพการนอนหลับดีขึ้น อย่างไรก็ตามต้องคำนึงถึงความต้องการของผู้ป่วยว่ามีความพร้อมที่จะใช้วิธีดนตรีบำบัด หากผู้เข้าร่วมไม่ตอบสนองต่อดนตรีเลย หรือปฏิเสธที่จะฟังดนตรี จึงควรหลีกเลี่ยงวิธีนี้ในกรณีที่ผู้ป่วยไม่ต้องการ

References

1. คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล. ดนตรีบำบัด. [อินเตอร์เน็ต]. 2559 [เข้าถึงเมื่อ 19 ก.ค. 2560]. เข้าถึงได้จาก: http://www.pharmacy.mahidol.ac.th/th/knowledge/article/395
2. Matthews BR. The musical brain. In: Goldenberg G, Miller BL, editors. Handbook of
clinical Neurology. 3rd ed. MA: Elsevier BV; 2008. p. 459-69.
3. Georgiev D. Photons do collapse in the retina not in the brain cortex: evidence from visual illusions. Neuro Quantol 2011;9(2):206-30.
4. Beck SL. The therapeutic use of music for cancer-related pain. Oncol Nurs Forum
1991;18(8):1327-37.
5. Radziewicz RM, Schneider SM. Using diversional activity to enhance coping. Cancer Nurs 1992;15(4):293-8.
6. สมถวิล สนิทชน. ผลของดนตรีพื้นเมืองอีสานต่อความปวดและความวิตกกังวลในผู้ป่วยหลังผ่าตัดจัดและยึดตรงกระดูกภายในแบบเปิด. วิทยานิพนธ์ปริญญาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการพยาบาลผู้ใหญ่, บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยขอนแก่น. ขอนแก่น; 2545.
7. ดวงดาว ดุลยธรรม. ผลของดนตรีบำบัดต่อการลดความปวดในผู้ป่วยหลังผ่าตัดยึดตรึงกระดูกต้นขา. วิทยานิพนธ์ปริญญาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการพยาบาลผู้ใหญ่, บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. สงขลา; 2543.
8. นันธิดา วัดยิ้ม, เอมพร รตินธร, วรรณา พาหุวัฒนกร, เอกชัย โควาวิสารัช. ผลของดนตรีร่วมกับการสร้างจินตภาพต่อความเจ็บปวดและพฤติกรรมการเผชิญความเจ็บปวดในระยะที่ 1 ของการคลอดในผู้คลอดครรภ์แรก. วารสารสภาการพยาบาล 2557;29(1):95-107.
9. พรรณทิพา ขำโพธิ์, นงลักษณ์ จินตนาดิลก, สุดาภรณ์ พยัคฆเรือง, อังคณา วินัยชาติศักดิ์. ดนตรีบำบัดต่อความเจ็บปวดจากการเจาะไขกระดูกในเด็กวัยเรียน. วารสารสภาการพยาบาล 2557;29(1):82-94.
10. Smith M, Casey L, Johnson D, Gwede C, Riggin OZ. Music as a therapeutic intervention for anxiety in patients receiving radiation therapy. Oncol Nurs Forum 2001;28(5):855-62.
11. อุบล จ๋วงพานิช, จุรีพร อุ่นบุญเรือน, จันทราพร ลุนลุด, ทิพวรรณ ขรรศร, ภัทรวุฒิ วัฒนศัพท์. ผลของดนตรีบำบัดต่อความวิตกกังวลและความปวดในผู้ป่วยมะเร็งที่ได้รับยาเคมีบำบัด. วารสารสมาคมพยาบาลแห่งประเทศไทย สาขาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 2555;30(1):46-52.
12. แพรศิริ อยู่สุข, จิราพร เกศพิชญวัฒนา. ผลของการบำบัดทางการพยาบาลโดยใช้กิจกรรมดนตรีต่อภาวะซึมเศร้าของผู้สูงอายุโรคหลอดเลือดสมองชนิดขาดเลือด. วารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี 2559;27(1):17-27.
13. จิราพร ชลธิชาชลาลักษณ์, พรทิพย์ มาลาธรรม, สมจิต หนุเจริญกุล, ชาญ เกียรติบุญศรี. ผลของดนตรีบำบัดต่อความวิตกกังวล การตอบสนองทางสรีระ และตัวแปรในการหย่าเครื่องช่วยหายใจในผู้ป่วยระหว่างหย่าจากเครื่องช่วยหายใจ. รามาธิบดีพยาบาลสาร 2553;14(3):328-46.
14. สุมลชาติ ดวงบุบผา, สมจิต หนุเจริญกุล, ชาญ เกียรติบุญศรี. ประสิทธิภาพของดนตรีบำบัดต่อความวิตกกังวล การตอบสนองทางสรีระ ความจุปอด และความอิ่มตัวของออกซิเจนในผู้ป่วยที่ใช้เครื่องช่วยหายใจ. รามาธิบดีพยาบาลสาร 2551;14(3):312-27.
15. วรัญญา รุมแสง. ผลของการฟังดนตรีตามความชอบและดนตรีธรรมชาติต่อการลดความเครียดของนิสิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. วิทยานิพนธ์ศิลปกรรมศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาดุริยางคศาสตร์, บัณฑิตวิทยาลัย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. กรุงเทพฯ; 2547.
16. สุภีดา โกเมนไทย. ผลของดนตรีตอคุณภาพการนอนหลับของผูปวยในหอผูปวยหนัก. วิทยานิพนธ์พยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการพยาบาลอายุรศาสตรและศัลยศาสตร, บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยมหิดล. กรุงเทพฯ; 2546.
17. ทิพวัลย์ ศรีเฉลิม, ทิพวัลย์ ดารามาศ, ศรีสมร ภูมนสกุล. ผลของดนตรีต่อภาวะหลับตื่นของทารกคลอดก่อนกำหนดในหอผู้ป่วยบำบัดวิกฤตทารกแรกเกิด. รามาธิบดีพยาบาลสาร 2554:17(2);178-90.
18. สุเนตรา แก้ววิเชียร, ศิริพร สังขมาลย์. ผลของดนตรีบําบัดต่อประสิทธิภาพการนอนและการตอบสนองทางสรีระของผู้ป่วยเด็กวิกฤต. วารสารกองการพยาบาล 2555:39(2);6-21.
19. จุไรรัตน์ ดือขุนทด, สิริลักษณ์ โสมานุสรณ์, วารี กังใจ. ผลของโปรแกรมส่งเสริมการผ่อนคลายโดยการฟังดนตรีธรรมะ ร่วมกับสุวคนธบำบัดต่อคุณภาพการนอนหลับของผู้สูงอายุในศูนย์พัฒนาการจัดสวัสดิการสังคมผู้สูงอายุ. วารสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี กรุงเทพ 2559;32(1):15-30.
20. นันทวัน มะยะเฉี่ยว. ผลของการฟังเพลงธรรมะต่อคุณภาพการนอนหลับของผ้สูงอายุในโรงพยาบาล.
วิทยานิพนธ์พยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการพยาบาลผู้ใหญ่, บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. สงขลา; 2552.
21. Johnsen EL, Tranel D, Lutgendorf S, Adolphs R. A neuroanatomical dissociation for emotion induced by music. Int J Psychophysiol 2009;72:24-33.
22. Koelsch S. Towards a neural basis of music-evoked emotions. Trends Cogn Sci 2010;14(3):131-7.
23. Menon V, Levitin DJ. The rewards of music listening: response and physiological
connectivity of the mesolimbic system. NeuroImage 2005;28:175-84.
24. Jay TM. Dopamine: a potential substrate for synaptic plasticity and memory mechanisms. Prog Neurobiol 2003;69:375-90.
25. Ashby FG, Valentin VV, Turken AU. The effects of positive affect and arousal on working memory and executive attention. In: Moore S, Oaksford M, editors. Emotional cognition: from brain to behavior. Amsterdam: John Benjamins; 2002. p. 245-87.
26. The Brain. The pleasure center and affected by drugs. [Internet]. 2015 [cite 2017 July 12]. Available from: http://thebrain.mcgill.ca/flash/i/i_03/i_03_cr/i_03_cr_par/i_03_cr_par.html
27. Grewe O, Nagel F, Kopiez R, AltenmÜller E. Listening to music as a re-creative process: physiological, psychological, and psychoacoustical correlates of chills and strong emotions. Music Perception 2007;243:297-314.
28. Arshavsky YI. The seven sins of the hebbian synapse: can the hypothesis of synaptic plasticity explain long-term memory consolidation?. Prog Neurobiol 2006;80(3):99-113.
29. Jay TM, Rocher C, Hotte M, Naudon L, Gurden H, Spedding M. Plasticity at hippocampal to prefrontal cortex synapses is impaired by loss of dopamine and stress: importance for psychiatric diseases. Neurotox Res 2004;6(3):233-44.
30. Fukui H, Toyoshima K. Music facilitate the neurogenesis, regeneration and repair of neurons. Medical Hypotheses 2008;71:765-9.
31. Lupien SJ, Maheu F, Tu M, Fiocco A, Schramek, TE. The effects of stress and stress hormones on human cognition: implications for the field of brain and cognition. Brain Cogn 2007;65:209-37.
32. Garcia-Segura LM. Hormones and brain plasticity. New York: Oxford University Press; 2009.
33. Li W, Yu H, Yang J, Gao J, Jiang H, Feng M. Anxiolytic effect of music exposure on BDNFMet/Met transgenic mice. Brain Res 2010;1347:71-9.
34. Kim H, Lee M, Chang H, Lee T, Lee H, Shin M, et al. Influence of prenatal noise and music on the spatial memory and neurogenesis in the hippocampus of developing rat. Brain Dev 2006;28:109-14.
35. Yasuda Y, Shimoda T, Uno K, Tateishi N, Furuya S, Tsuchihashi Y, et al. Temporal and sequential changes of glial cells and cytokine expression during neuronal degeneration after transient global ischemia in rats. J Neuroinflamm 2011;8:70.
36. โกลเด้นไลฟ์ เนอร์สซิ่งโฮม. ดนตรีบำบัด (music therapy). [อินเตอร์เน็ต]. 2560 [เข้าถึงเมื่อ 12 ม.ค. 2561]. เข้าถึงได้จาก: http://www.pharmacy.mahidol.ac.th/th/knowledge/article/395
Published
2018-02-26
How to Cite
ชุ่มบัวทอง และ ชษาพิมพ์ สัมมา, อัญชลี. ดนตรีบำบัด. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ (ผ่านการรับรองคุณภาพอยู่ในฐานข้อมูล Thai-Journal Citation Index (TCI) กลุ่มที่ 1), [S.l.], v. 3, n. 2, p. 77-87, feb. 2018. ISSN 2408-266X. Available at: <http://scijournal.hcu.ac.th/ojs/index.php/scijournal/article/view/125>. Date accessed: 17 oct. 2018.